Vochtbeheersing

Lage luchtvochtigheid
Het bereiken van een juiste en vooral stabiele relatieve luchtvochtigheid is een essentieel onderdeel van het onderhoud en daarmee voor de algemene conditie en duurzaamheid van een piano of vleugel. Een lage luchtvochtigheid is in Nederland het meest voorkomende probleem. Wanneer in de winter, vaak bij vrieskou, de luchtvochtigheid extreem daalt vraagt dit om een effectieve aanpak. De belangrijkste en simpelste maatregel die genomen kan worden is om het instrument een plek te geven daar waar het instrument het minst wordt blootgesteld aan extreme temperatuur- en luchtvochtigheidschommelingen. Een goede plek is niet in de buurt van radiatoren, kachels, vloerverwarming, deuren, tocht en zonlicht. Bij een lage luchtvochtigheid kan naast het ophangen van waterbakjes aan de verwarming, ook een hydroceelunit in het instrument geplaatst worden. Deze 1 meter lange buis vraagt om frequent gevuld te worden met water. Hierdoor ontstaat een kleine verbetering van de algemene luchtvochtigheid binnen in het instrument. Bij een droogte onder de 45% zijn bovenstaande maatregelen over het algemeen niet meer voldoende.

Gevolgen

Het effect van een te lage luchtvochtigheid op termijn

-Onstabiele stemhouding
-Onregelmatige en moeilijk te doceren speelaard
-Loszittende stempennen

-Los raken van lijmverbindingen (o.a. hamerkoppen)
-Scheuren van o.a. de zangbodem (vooral oudere instrumenten) -Vermindering in klankkwaliteit; scherpere klank door uitdrogen van de -Hamerkoppen
-Bijgeluiden en resonanties
-Hogere onderhoud- en reparatiekosten

Oplossingen

De beste methode is om de luchtvochtigheid te verhogen door middel van een luchtbevochtiger. Er zijn diverse systemen in luchtvochtigers

Koudverdamper
Het principe van een koudverdampingssyteem is dat er kraanwater gebruikt wordt en dit water wordt door middel van een ventilator (rotatie) verspreid. De vochtige lucht wordt wel eerst door een filter gefiltreerd. Bij de meeste koudverdampers zijn er speciale waterbehandelingsmiddelen en/of filters nodig.

Stomers
Het principe van een stomer is te vergelijken met een grote waterkoker. Het water wordt gekookt en de stoom wordt de ruimte ingeblazen. Warme lucht wordt sneller opgenomen dan koude lucht, dus dit is een zeer effectieve manier. Ook bacteriën, mineraal- of kalkaanslag en andere schadelijke stoffen worden door het koken van het water niet verspreid. Dit apparaat moet gereguleerd worden door een hygrostaat.

Waterwasser
De waterwasser is de nieuwste ontwikkeling op het gebied van luchtbevochtiging. Het systeem is gebaseerd op 22 ronddraaiende schijven die door het water draaien en nat worden. De ventilator blaast koude lucht langs de schijven, waardoor de lucht het vocht opneemt.

Dampp-Chaser kan ingebouwd in piano en vleugel

Dampp-Chaser
Sinds enige jaren wordt het Amerikaanse Dampp-Chasersysteem ook in Nederland gevoerd. Het systeem is eigenlijk een soort "vochtreguleringssyteem" binnenin een piano of vleugel. De Dampp-Chaser wordt in een piano of vleugel gebouwd en zorgt voortdurend voor een juiste luchtvochtigheidsgraad. Het enige wat de gebruiker hoeft te doen is het bij vullen van het waterreservoir.